KİRA VE SİTE AİDATLARINDAKİ FİYAT ARTIŞLARI…
FAHİŞ MİKTARDA KİRA PARASI TALEP EDİLEMEZ….
Derneğimize ” Kiralarda fahiş fiyat artışı var. Ev sahipleri TÜFE kuralına uymuyor, daha da arttırmak istiyor ve evden çıkmamız için çeşitli bahanelerle daha yüksek kirayla evlerini kiraya vermek istiyor” şeklinde şikayetler geliyor . İkinci şikayet konusuda yüksek site yada apartman AİDATI konusu…
KİRA ARTIŞ ORANI YÜZDE 19,60…
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, kasım ayı itibarıyla, on iki aylık ortalamalara göre tüketici fiyatlarında yüzde 19,60 artış gerçekleşti. Buna göre mal sahipleri kiracısına yasal olarak en fazla yüzde 19,60 oranında zam yapabilecek.
ÖRNEK : Kirası bin TL olan eve yüzde 19,60 oranında gelen zammı hesaplamak için 1000×19,60/100 formülünü kullanırız. Bu formül ile çıkan sonuç 196 TL olur. Buna göre Ocak 2022’de zam dahil ödenecek kira 1196 TL (bin yüz doksan altı) olur.
FAHİŞ MİKTARDA KİRA PARASI TALEP EDİLEMEZ….
Rayiç bedeldeki yükselişi gerekçe göstererek kiraya zam yapmak isteyen ev sahibinin, kiralamanın üzerinden 5 yıl geçmeden ve dava açmadan TÜFE’nin 12 aylık ortalamaları üzerinde artış yapma hakkı bulunmaz.
5 YILI AŞAN KIRACILIK SÖZ KONUSU İSE :
Yasa gereği kira akdi başlangıcından itibaren 5 beş yıllık süre geçmiş ise artık TÜFE artış oranı ile bağlı kalınmaksızın ÇEVREDE OLUŞAN RAYİÇ KİRA BEDELİNE GÖRE SULH HUKUK MAHKEMESİNDE KİRA PARASININ TESPİTİ DAVASI açılabilir.
TARAFLAR ARASINDA ANLAŞMA VARSA ; Anlaşmadaki oran kadar artar. Ancak bu miktar bir önceki kira yılında tüketici fiyat endeksindeki (TÜFE) 12 aylık ortalama değişim oranını geçemez.
TARAFLAR ARASINDA ANLAŞMA YOKSA ; yine tüketici fiyat endeksindeki (TÜFE) 12 aylık ortalama değişim oranını geçmeyecek şekilde kişiler tarafından, anlaşma olmazsa hakim tarafından hakkaniyete göre belirlenir.
SÖZLEŞMEDE KİRA ARTIŞ ORANI YOKSA…?Kira tespit davası açmak gerekir .Yazılı kira sözleşmesi yoksa veya kira sözleşmesinde zam oranı belirtilmemişse, taraflar arasındaki kira sözleşmesi sözleşmede yazılı bedel üzerinden devam eder. Ev sahibi kiraya zam yapmak istiyorsa en geç sözleşmenin yenilenme tarihinden 30 gün önceki tarihe kadar kira bedelinin tespiti davası açmalıdır.
KİRACININ 10 YIL TAHLİYESİ İSTENEMİYOR…
Kiraya veren, sözleşme süresinin bitimine dayanarak sözleşmeyi sona erdiremez. Ancak, 10 yıllık uzama süresi sonunda kiraya veren, bu süreyi izleyen her uzama yılının bitiminden en az üç ay önce bildirimde bulunmak koşuluyla, herhangi bir sebep göstermeksizin sözleşmeye son verebilir.
Fahiş zam ile ilgili ihbar ve şikayetlerinizi Alo 175 üzerinden yapabilirsiniz.
YÖNETİCİ AİDATA ZAM YAPABİLİR Mİ?
Kat Maliklerinin , yılda bir kez yapılan kat malikleri genel kurulunaToplantıları’na katılmaları oldukça önemli.
Kat malikleri toplantısı ile yönetimin artan masrafları belgeleyebilmesi durumunda ve çoğunluk kararı alınması halinde aidata zam yapılması yada azaltma yetkisi mümkündür. Ödenmesi gereken site aidatı bedeli , yetki verilmiş ise yönetici tarafından; yetki verilmemiş ise , Kat Malikleri Genel Kurulu tarafından belirleniyor.Aidata konu olan taşınmazda yapılacak olan tadilatlar, çevre düzenlemeleri ve bakım giderleri için belirli süreli zam yapılması da gündeme gelir. Çatı aktarma ya da dış cephe mantolama vs… Elbette çoğunluk tarafından bu giderlere onay verilmesi koşuluyla…Çoğunluğun aldığı kararlara tüm kat malikleri uymakla yükümlüdür.
KİRACI NE YAPMALIDIR…?
Kat maliki hangisini öder kiracı hangisini öder onu öğrenmeli yada denetçiden bilgi talep etmelidir. Site ve apartman boyanacaksa bunu kiracı ödemez. Asansör değişecekse bunu kiracı ödemez asansör bakım ücretini öder kiracı. Kullanım kaynaklı olmayan bütün giderleri mal sahibi ödemelidir.
AİDAT BEDELİNİN YÜKSEK BELİRLENMESİ HALİNDE : Kat malikleri bu duruma itiraz edebiliyor. Araştırmalarımıza göre;Kararlar alındığında toplantıya katılmayan kat malikinin karara itiraz edebilmesi için 6 ay içerisinde Sulh Hukuk Mahkemesi’nde dava açması dışında bir yol bulunmuyor.